Van alles over Schwarzwalder klokken

Deze pagina is nog in bewerking



Schwarzwaldergroep in oprichting

Op zaterdag 21 mei 2022 vond de eerste bijeenkomst plaats


Hoewel het aantal leden dat reageerde op het initiatief om een Schwarzwaldergroep op te richten nog gering is, kan toch al gesproken worden van een Schwarzwaldergroep. Of Schwarzwalderklokkengroep zo u wilt, maar dat is een nogal lange naam. De pandemie heeft de start niet gemakkelijker gemaakt maar we gaan zeker door.
Bij ‘Schwarzwalder klok’ denken we in de eerste plaats aan een appelklok; vaak ook aangeduid als ‘rozenklok’. In de Heimat ‘Lackschilduhr’.
Eén van de bijzondere aspecten van de Schwarzwalder klokken is de schier eindeloze variatie, vooral in uiterlijk. Daarnaast werden op kleine schaal klokken gebouwd met bijzondere mechanieken zoals bijvoorbeeld astronomische klokken en Flötenuhren.
Algemeen kenmerk is het houten frame met dito platines. Hoewel … klokken met geheel metalen uurwerk werden ook al lang gebouwd in het Zwarte Woud terwijl bijvoorbeeld Kienzle nog klokken met houten platines bouwde tijdens het tweede kwart van de twintigste eeuw.
Gedurende de tweede helft van de negentiende eeuw kregen de traditionele in kleine bedrijfjes gebouwde Schwarzwalders concurrentie van binnenuit in de vorm van industrieel vervaardigde klokken. Naast nieuw gevestigde fabrieken waren er ook traditioneel werkende bedrijven die moderniseerden en aldus de concurrentie probeerden te weerstaan. Een scherpe grens tussen ‘traditionele’ en ‘industriële’ Schwarzwalders is daardoor moeilijk te trekken.
Allemaal Schwarzwalder klokken dus en het belangrijkste criterium is dan ook of u iets over uw klok kunt vertellen of daar juist iets over te vragen hebt.

Plannen voor activiteiten zijn er genoeg. Evenals bij andere groepen is het uitgangspunt het uitwisselen van kennis. Daartoe zullen tweemaal per jaar bijeenkomsten worden georganiseerd.

Naast de gebruikelijke onderwerpen denken we aan onderwerpen die specifiek zijn voor Schwarzwalders, bijvoorbeeld lakschilden, fluiten zoals toegepast in Flötenuhr en koekoeksklok, hout en houtbewerking. Een aantal onderwerpen zou in de vorm van workshops gegeven kunnen worden.

Het verbussen van een Schwarzwalder is meestal eenvoudiger dan dat van een uurwerk met metalen platines. Maar kiezen we dan voor gedraaide busjes of voor busjes van getrokken pijp, zoals de oorspronkelijke? Daarom willen we ook aandacht besteden aan aspecten die niet aan een specifiek type klokken zijn voorbehouden, zoals bijvoorbeeld restauratiefilosofie: kiezen we voor een restauratie naar een staat ‘zo goed als nieuw’ of kiezen we voor een ‘geleefde’ klok?

Ook zal er gelegenheid zijn om klokken, onderdelen of diensten aan te bieden of te vragen.

In de aanloopfase zal het nog niet mogelijk zijn specialisten uit te nodigen, maar hopelijk kan dat in de toekomst. Mocht u zelf een lezing willen verzorgen, dan bent u daartoe bij deze uitgenodigd.

Nico Jurgens

njurgens@xs4all.nl